شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )
ديباچه 9
نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )
( هندسه و حساب و ستارهشناسى ) برجاى گذارده كه پارهاى از آن به ما رسيده است . ديوگنوس لائرسيوس در سرگذشت تالس ( 1 : 3 ) از آن بنام « استرولوگومنن ايستوريا » ياد مىكند . بيشتر آگاهى ما از تاريخ رياضى از اين دفتر او است . 5 - ديكايارخوس « 21 » دفترى در تاريخ جغرافيا نگارى ساخته است . او نزديك 300 پيش از مسيح ميزيسته است . همهء اين دفترها تا سدهء پنجم مسيحى در دست بوده و دانشمندان از آنها بهره مىبردند . سمپليكيوس از بزرگترين گزارشنگاران ارسطو در نوشتههاى خود از آنها بسيار آورده است . در اين دفترها پندارها از روى موضوع ردهبندى و ياد شده است نه از روى نام پندارندگان يا تاريخ و سالشمارى آنها ( ارسطو و عربها از پترز 120 ) . شناخت پندارها در پرهيز از فريفتگى هم سودمند است چنان كه در نهج البلاغه مىخوانيم : « من استقبل وجوه الآراء عرف مواضع الخطاء » كه در بند 173 حكم آن ( 3 : 193 ) مىبينيم و گزارش آن را بيهقى ( 206 ر ) و كيدرى ( 1496 ) و مداينى ( 18 : 404 ش 175 ) و بحرانى ( 5 : 337 ش 159 ) دادهاند . 9 - سرگذشت و زندگىنامه اين گونه نگارش را نيز شاگردان و جانشينان ارسطو به پيروى از خود او در يونان در اسكول لوكيون آغاز كردند و نخستين بار ديكايارخوس سرگذشت فيثاغورس و هفت خردمند و افلاطون و ديگران را نوشته است .
--> ( 21 ) - Dikaiarkhus